Koers

Zo, nog een dagje augustussen en dan gaat het nieuwe seizoen echt van start. Dat was natuurlijk allang begonnen, want in dit huis zijn zaken niet zo stringent afgebakend, maar laten we toch ergens een hekje zetten. Ik vind de start van een academisch jaar ook een echtere start dan die van een kalenderjaar, dat zit er nog steeds een beetje in. En wellicht speelt mee dat ik ergens op die grens jarig ben.

Een start moet met iets gepaard gaan. Een symbolisch lintje om door te knippen. Daarvoor heb ik in ieder geval vast twee uitdagingen klaargezet. Ja, jullie horen het goed, ze zegt 'uitdagingen'. Uitdagingen. Uit mijn mond! Tjongejongejonge, als er ergens een enorme betekenisslijtage op is losgelaten is het wel het woord uitdaging. Vacature? Uitdaging! Eigen bedrijf? Uitdaging! De honderd kilometer in tien minuten? Uitdaging! Geen idee waar het heen moet? Uitdaging!

Twee dus. Hier. Ga ik nu niets over vertellen, alles heeft zijn tijd. Maar er komen geen ijsemmers aan te pas, dat kan ik vast melden. [Terzijde - begon kort, is lang geworden: ook bij de ijsemmeruitdaging is trouwens sprake van betekenisslijtage. Er wordt naar hartenlust gegooid met water, maar weet iedereen nog wel waar het ook alweer over gaat? Aandacht voor die afschuwelijke ziekte die ALS heet. Precies. Maar wat je ziet is een keur van bekenderiken die zich graag in beeld nat laten gooien. Met in hun kielzog een hele hoop niet-bekenderiken die in hun filmpjes de naam van de ziekte niet eens altijd noemen. Er zitten vast nobele inborsten tussen, en natuurlijk hebben bekende mensen een voorbeeldfunctie, en natuurlijk is het fijn dat er de afgelopen tijd veel geld is opgehaald, maar ... enfin, misschien moet ik gewoon niet zeuren, maar ik hoop dat ALS blijvend op de kaart komt. Want anders dragen we al dat water gewoon naar de zee.]

Ja, dat is trouwens ook iets: doen wat past, en dus niet doen wat niet past. Benoemen wat niet klopt als dat nodig is. Afstand op zijn tijd. Loslaten. Eigen koers. Ook als dat tegen de stroom in is. Is ondertussen ook goed voor de conditie.


Wat voor mooi muziekje kunnen we tegen dat veelbelovende nieuwe jaar aan gooien? Wacht, deze aria. Dienstmeisje Despina zingt in Così fan Tutte van Mozart over wat meisjes van vijftien (vijftien!) zoal moeten weten. Dat doet ze omdat ze voor elkaar wil fietsen dat de twee dames tegen wie ze zingt zich in de armen van twee 'Albaniërs' storten (en dat dan weer omdat daar een lucratieve weddenschap aan vast zit, ze zingt aan het einde dan ook, voor de goede verstaander die achter de deurtjes staat mee te luisteren: 'Lang leve Despina die heel goed weet hoe ze iemand moet bedienen'.). Gaat in dit geval natuurlijk over amoureuze zaken, maar de grote boodschap is dat meisjes heel veel moeten weten. Helemaal als ze allang geen vijftien meer zijn.

Soave

Dit komt net langs op de radio. Blijft prachtig.

Het is een aria uit Così fan Tutte (letterlijk 'Zo doen alle vrouwen'), een opera van Mozart. Twee mannen hebben verkering met twee vrouwen. Dat heb je weleens. En dat had je toen ook al. Maar nu komt het: een zekere Don Alfonso maakt deze mannen wijs dat de dames heel makkelijk zwichten voor de charmes van andere meneren als de gelegenheid zich voordoet. Want zo zijn ze, die mokkels.

Je snapt, daar willen de mannen niet aan: tuurlijk niet, niet onze honneponnetjes, die zijn dol op ons. En van een gezegende braafte. Een weddenschap volgt: de mannen worden zogenaamd plotseling naar het front geroepen, en varen, uitgezwaaid door de snotterende dames en meneer Alfonso, richting de barre gevaren. Daar gaat die aria over, maar daar kom ik zo op terug.

Maar die mannen gaan dus helemaal niet weg. Nee, die komen terug, maar dan verkleed als ... Albaniërs. Hoe voor de hand liggend wil je het hebben, je had het zelf kunnen bedenken. Albaniërs, logisch, logisch. Die herken je niet, Albaniërs. Ideaal. Ik zie dat dan helemaal voor me: met opplaksnorren en gekleed in wat Albaniërs zoal droegen in de tijd van Mozart verschijnen de mannen ten tonele. En die meiden - zussen, ook nog eens - maar niks in de gaten hebben. Tuurlijk niet. Nou doen de Albaniërs het wel zo slim dat ze elk de vriendin van de ander proberen te verleiden. Vind ik handig bedacht. Anders loop je toch het gevaar dat neusharen, moedervlek of oorlel herkend worden. En misschien uiteindelijk ook iets in de stem: heel gek, maar je klinkt net als mijn Gerard. Een ongeluk zit in een klein hoekje.

Heel lang willen ze er niet aan, de dames. De mannen blij: zie je wel, zie je wel. Maar uiteindelijk gaan ze toch voor de bijl. Nu is dit een opera in de categorie 'opera buffa'. Zeg maar 'theater van de lach' ('o, de bel gaat, verstop je in de kast' / 'ga onder het bed liggen' / 'doe even alsof je een kapstok bent' en dat dan een uur of twee lang), dus het loopt goed af. Of ja, wat heet goed? Met een opplaksnor de vriendin van je vriend toe zitten te zwoelen, want ja, 'wij kennen de vrouwtjes' ... Ik zou het gelijk uitmaken. Ja zeg, dahhag. Andersom ook, trouwens. Als zo'n tuthola niet in de gaten heeft dat je de lover van haar zus bent moet je je toch ook licht zorgen gaan maken over haar verstandelijke vermogens. En je zus wil er toch een keer kinderen mee. Denk ik dan, hè, denk ik dan. En die gaan het dan heel slecht doen op school en dan moet zij dat weer bijspijkeren (of jij, als tante, want je bent altijd zo leuk met kinderen en je weet, ze zijn dol op je, dus als jij nu alle middagen van één tot vier hier bijles komt geven ...). Voor je het weet liggen ze te nietsnutten op de bank met een bakje sjips. Ja, dat zijn zorgen, mensen.

Goed, terug naar die uitzwaaierij. De dames liggen in de zakdoeken van ellende, mijn liefde naar het front, o nee, o nee! Maar ze gaan. En dan laat Mozart de twee én complotmeneer Alfonso zingen: Soave sia il vento. Moge de wind zacht zijn. En dat doen ze wel heel erg mooi, hoor. En het is ook zo'n aria die je nog eens uit de la kunt halen als iemand een Belangrijk Iets Met Een Onzeker Einde tegemoet gaat.

Recordare (2)

Bevrijdingsdag. 

Het voelt zo vanzelfsprekend. Gewoon maar rond kunnen lopen. Op ieder moment van de dag. Gewoon aan elkaar kunnen vertellen wat je bezighoudt, misschien wel zorgen baart. Gewoon naar elkaar toe kunnen gaan. Om elkaar kunnen geven, ongeacht kleur en achtergrond. Léven! In alle vrijheid. Maar ik weet dat het helemaal niet vanzelfsprekend is. En weet dat dat ruim zeventig jaar geleden hier ook niet zo was. 

Al kan ik me slechts een verre voorstelling maken van hoe het ook anders kan zijn, ik probeer - met vallen en opstaan - elke dag even stil te staan bij die vrijheid. Bij het cadeau van elke dag. En te koesteren wat is. 

Opdat we niet vergeten. Recordare. - Ik plaatste het linkje in januari ook, maar toen werd ineens het filmpje van YouTube verwijderd. Laten we kijken of we er nu wat langer van mogen genieten. Ik vind het zelf iedere keer weer van een grote ontroering. -